{"id":51696,"date":"2025-01-21T14:43:24","date_gmt":"2025-01-21T11:43:24","guid":{"rendered":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/?p=51696"},"modified":"2025-01-21T14:54:00","modified_gmt":"2025-01-21T11:54:00","slug":"farzlar-ve-tarzlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/farzlar-ve-tarzlar\/","title":{"rendered":"FARZLAR VE TARZLAR"},"content":{"rendered":"\n<p>Farz, dinin m\u00fckelleften yap\u0131lmas\u0131n\u0131 kesin ve ba\u011flay\u0131c\u0131 bir \u015fekilde istedi\u011fi fiili ifade eder. Tarz ise, kelime anlam\u0131 olarak ki\u015filerin kendilerine \u00f6zg\u00fc bi\u00e7imleri, \u00f6zel davran\u0131\u015flar\u0131 ve \u00fcsluplar\u0131 anlam\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Bir ki\u015finin kabulleri ve be\u011fenileri tarz\u0131na yans\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Tarz\u0131 \u00d6ne \u00c7\u0131karan Beklentiler<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n en b\u00fcy\u00fck \u00e7\u0131kmazlar\u0131ndan biri, takdir edilme beklentisidir. Ki\u015filerin yap\u0131p ettiklerinin ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan be\u011fenilme tutkusu, davran\u0131\u015flara ve s\u00f6ylemlere bazen olumsuz \u015fekilde yans\u0131yabilir. Bir ki\u015finin \u00f6zg\u00fcveni, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n takdir ve be\u011fenisine g\u00f6re \u015fekillendi\u011finde, bu durum \u00e7ok y\u00fczl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc beraberinde getirir.<\/p>\n\n\n\n<p>Zaman\u0131n \u00fcretti\u011fi ak\u0131mlar, insanl\u0131\u011fa bilmedi\u011fi yeni davran\u0131\u015flar, kabuller ve tan\u0131mlar sunmaktad\u0131r. Kendi konumunu yeterli bulmayan veya be\u011fenmeyen insanlar, \u00fcretilen tarzlar\u0131n pazar\u0131nda m\u00fc\u015fteri olmaktan kurtulamamaktad\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n dayatmalar\u0131na teslim olmu\u015f iradelerin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc bozulur ve ki\u015fi, kendi aleyhine olacak i\u015flerin g\u00f6lgesinde kal\u0131r. Gerek sanal gerekse do\u011fal hayatta moda ad\u0131 alt\u0131nda insanlar\u0131 k\u0131l\u0131ktan k\u0131l\u0131\u011fa sokan s\u00f6m\u00fcr\u00fcc\u00fc ak\u0131mlar, zaman i\u00e7inde d\u00fcn\u00fcn anormal yanl\u0131\u015flar\u0131n\u0131 bug\u00fcn\u00fcn normali haline getirmektedir. Bu girdaptan yaln\u0131zca vahyin \u015fa\u015fmaz \u00f6l\u00e7\u00fclerine sar\u0131labilenler kurtulabilir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fczellik G\u00fczeldir<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Be\u011fenilme tutkusu ve sevilme ihtiyac\u0131 dengede olursa, sahibini g\u00fczel k\u0131lar. Bu g\u00fczellik hem surete hem de sirete yans\u0131r. G\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f ve g\u00f6r\u00fc\u015fler, ki\u015finin kimli\u011fini olu\u015fturur. Allah, g\u00fczel g\u00f6r\u00fcnmeyi yasaklamaz. Yeter ki g\u00fczellik, \u0130slam\u2019\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcleriyle in\u015fa edilsin. D\u00fcnya hayat\u0131ndaki g\u00fczellikler ve helal r\u0131z\u0131klar, <strong>&#8220;D\u00fcnya hayat\u0131nda, k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde de inananlar\u0131nd\u0131r.&#8221;<\/strong> (7\/A\u2019raf 32) ayetiyle vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130slam\u2019da yasaklanan t\u00fcm davran\u0131\u015flar, M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n tarz\u0131n\u0131 bozan unsurlar\u0131 i\u00e7erir. Bunlar, M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n hem g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc hem de davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 olumsuz etkileyen kabuller ve davran\u0131\u015flard\u0131r. \u00d6rne\u011fin, Nur suresinde korunmas\u0131 istenilen de\u011ferler, insan olman\u0131n g\u00fczelli\u011fini muhafaza etmek i\u00e7in emredilmi\u015ftir: <strong>&#8220;\u2026 G\u00f6zlerini haramdan korusunlar\u2026&#8221;<\/strong> (24\/Nur 31). \u0130lahi yasaklardan korunmayan ki\u015fi, cennetten uzakla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Cennetten uzakla\u015ft\u0131ran her \u015fey, M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n tarz\u0131na ayk\u0131r\u0131d\u0131r. M\u00fcsl\u00fcman\u0131n salih amelleriyle \u015fekillenen tarz\u0131, emredilen farz\u0131 yans\u0131t\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Rasulullah (sav) Buyurdu: Ki\u015fi Sevdi\u011fine Benzer<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>&#8220;Ey iman edenler, Allah\u2019a kar\u015f\u0131 sayg\u0131l\u0131 olun ve sad\u0131klarla beraber bulunun!&#8221;<\/strong> (9\/Tevbe 119). \u0130nsan, etkilenmeye a\u00e7\u0131k y\u00f6n\u00fcyle, muhatap oldu\u011fu durumlar\u0131n yanl\u0131\u015flar\u0131na da a\u00e7\u0131kt\u0131r. S\u00f6m\u00fcr\u00fc d\u00fczeninin materyalist akl\u0131, insan\u0131n bu zaaf\u0131n\u0131 kendi lehine kullanarak, planl\u0131 bir \u015fekilde pazarlamaya devam etmektedir. \u00c7a\u011f\u0131n her t\u00fcrl\u00fc olanaklar\u0131n\u0131 kullanarak, reklamlar\u0131n\u0131 yaparlar ve b\u00f6ylece hayat\u0131n her alan\u0131nda, \u0130slam&#8217;\u0131n ruhuna ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131 \u00f6zendirirler. \u0130slam\u2019\u0131n dilinden uzakla\u015f\u0131p, k\u00fcfr\u00fcn diliyle hayat planlayanlar, benzediklerinin ak\u0131betine raz\u0131 olurlar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ki\u015fi D\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc Y\u00f6ne Benzer<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kendi ak\u0131mlar\u0131na g\u00f6re ak\u0131llar\u0131 esir al\u0131p topluma dayatanlar, bir tak\u0131m insani duygular\u0131 olumsuza y\u00f6nlendirirler. \u0130nsanlar\u0131n ve arz\u0131n dengesini bozarak, normalde anlams\u0131z olan \u015feyler \u00fcretir ve yeni beklentiler olu\u015ftururlar. Bu \u00e7\u0131kmazlara soktuklar\u0131 ak\u0131llar ise, ba\u015fka \u00e7\u0131kmazlar\u0131 \u00e7are olarak sunduklar\u0131 yeni \u00e7\u00f6z\u00fcmlerle y\u00f6nlendirilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Gen\u00e7li\u011fi giydi\u011fi k\u0131yafetler, yedi\u011fi i\u00e7ti\u011fiyle etkileyen, ahlaki ve k\u00fclt\u00fcrel kabulleri bozan ak\u0131mlar, insanl\u0131\u011fa sunduklar\u0131 medeniyet alg\u0131s\u0131yla sadece s\u00f6m\u00fcr\u00fc amac\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131r. Kendi tarz\u0131n\u0131 ba\u015fkalar\u0131n\u0131n insaf\u0131na b\u0131rakanlar, ne verilirse ona raz\u0131 olmak zorunda kal\u0131rlar. \u0130slam\u2019\u0131 din olarak se\u00e7en insanlara, kendi dinlerinin farzlar\u0131n\u0131 \u00e7i\u011fnetmeyi \u00e7a\u011fda\u015fl\u0131k olarak benimsetirler.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130nsan\u0131n Alg\u0131s\u0131n\u0131 Etkileyen Baz\u0131 Unsurlar<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ailenin genel kabulleri ve payla\u015f\u0131lan d\u00fc\u015f\u00fcnceleri, insan hayat\u0131nda derin izler b\u0131rak\u0131r. Secdeyi de isyan\u0131 da aile \u00f6\u011fretir. Bireysel veya toplumsal inan\u00e7lar ve gelenekler, \u00e7ocuklar\u0131n beklentilerini \u015fekillendirir. Ekonomik d\u00fczeyler, azg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 veya sadakati destekler. Kariyer pe\u015finde ko\u015fanlar\u0131, i\u015f ko\u015fullar\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fma ortamlar\u0131 etkiler. \u0130nsanlar\u0131n alg\u0131s\u0131n\u0131; ya\u015fad\u0131klar\u0131 \u015fehirler, \u00f6rnek ald\u0131klar\u0131 \u015fahsiyetler, okuduklar\u0131 kitaplar, e\u011fitim ald\u0131klar\u0131 okullar, izledikleri filmler, idare edildikleri devletler ve k\u00fcresel kabuller etkiler.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Haram\u0131n Tarz\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Haram\u0131n tarz\u0131, \u015feytan\u0131n akl\u0131yla \u015fekillenir. \u015eeytan\u0131n akl\u0131 ise hep cehenneme yol yapar. Haram tarzlar, insan\u0131n g\u00fcnaha meyilli yan\u0131ndan beslenir. K\u0131l\u0131k k\u0131yafet \u00fczerinden \u00f6nce d\u0131\u015f\u0131na, bilgiler \u00fczerinden akl\u0131na, \u00f6rnekler \u00fczerinden alg\u0131s\u0131na y\u00f6nelik b\u00fcy\u00fck tuzaklar, \u015feytani ak\u0131llar taraf\u0131ndan olu\u015fturulur.<\/p>\n\n\n\n<p>Asl\u0131 korumak, taklitten daha de\u011ferli ve \u00f6nemlidir. Taklit, sadece asl\u0131 g\u00fc\u00e7lendirir ve bir s\u00fcre sonra taklit edilen as\u0131l her alanda h\u00e2kimiyet kurar. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde k\u00fcfr\u00fcn \u00fcretti\u011fi de\u011ferler, \u015f\u00fckr\u00fcn sahip oldu\u011fu sonu\u00e7lar\u0131 y\u0131pratmaya \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. M\u00fcsl\u00fcman\u0131n gencini, ya\u015fl\u0131s\u0131n\u0131, kazanc\u0131n\u0131, sevincini, h\u00fczn\u00fcn\u00fc etkileyen helaller, haramlar\u0131n g\u00f6lgesinde kirlenir. Ak\u0131l kirlenir, s\u00f6z kirlenir, ayak kirlenir, yol kirlenir. Kiri tarz edinenler, temizin nimetlerinden mahrum olurlar. <strong>\u201c\u0130\u00e7inizden sadece z\u00e2limlere is\u00e2bet etmeyecek (hepinizi saracak) olan fitneden sak\u0131n\u0131n.\u201d<\/strong> (8\/Enf\u00e2l 25).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Giyimden yeme\u011fe, ni\u015fandan d\u00fc\u011f\u00fcne, do\u011fumdan \u00f6l\u00fcme, sevmeden nefrete, evlilikten bo\u015fanmaya kadar her \u015feyi tarza d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrm\u00fc\u015f m\u00fcsl\u00fcmanlar, Allah&#8217;\u0131n emri olan farzlar\u0131 ziyan etmektedir. Sokaklar, sofralar, sorunlar ve sorular, farzlara de\u011fil de tarzlara g\u00f6re ayarlanm\u0131\u015f; makamlar, mek\u00e2nlar ve meraklar ba\u015fkalar\u0131n\u0131n be\u011fenisine uygun hale getirilmi\u015ftir. M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131, bu ezikli\u011fi ya\u015famaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Allah\u2019a arz olunacak hayatlar\u0131m\u0131z\u0131, tarzlara kurban etmek b\u00fcy\u00fck bir gaflettir. Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n dayatmalar\u0131n\u0131 hayatlar\u0131n\u0131n vazge\u00e7ilmezleri k\u0131lanlar, vazge\u00e7tikleri farzlardan dolay\u0131 kaybedecekleri cenneti b\u00fcy\u00fck bir kay\u0131p olarak g\u00f6receklerdir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u0131bgatullah: Allah\u2019\u0131n Boyas\u0131 &#8211; M\u00fc\u2019minlerin Tarz\u0131<\/strong> \u0130slam dini, y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015ften konu\u015fmaya, \u00f6\u011frenmeden \u00f6\u011fretmeye, aile i\u00e7i ili\u015fkilerden kom\u015fuluk ili\u015fkilerine, kulluktan ibadete, teslimiyetten \u015fuura kadar her \u015feyi ahlaki \u00f6l\u00e7\u00fcler ve insani ihtiya\u00e7lara g\u00f6re belirlemi\u015ftir. Hem \u015feklen hem de manen uyulmas\u0131 gereken as\u0131l ilkelere tabi olmak, m\u00fc\u2019min olman\u0131n \u015fiar\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle m\u00fc\u2019minlerin tarz\u0131nda, haramlar\u0131n yans\u0131mas\u0131 yer bulmaz. Her varl\u0131k, kendine \u00f6zel haliyle nas\u0131l bilinir ve tan\u0131n\u0131rsa, M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n halini de tan\u0131tan inand\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlerdir. Bu nedenle, M\u00fcsl\u00fcman\u0131n tarz\u0131n\u0131, inand\u0131\u011f\u0131 farzlar \u015fekillendirir<\/p>\n\n\n\n<p>Mustafa Kolcu<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Farz, dinin m\u00fckelleften yap\u0131lmas\u0131n\u0131 kesin ve ba\u011flay\u0131c\u0131 bir \u015fekilde istedi\u011fi fiili ifade eder. Tarz ise, kelime anlam\u0131 olarak ki\u015filerin kendilerine \u00f6zg\u00fc bi\u00e7imleri, \u00f6zel davran\u0131\u015flar\u0131 ve \u00fcsluplar\u0131 anlam\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Bir ki\u015finin kabulleri ve be\u011fenileri tarz\u0131na yans\u0131r. Tarz\u0131 \u00d6ne \u00c7\u0131karan Beklentiler \u00c7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n en b\u00fcy\u00fck \u00e7\u0131kmazlar\u0131ndan biri, takdir edilme beklentisidir. Ki\u015filerin yap\u0131p ettiklerinin ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan be\u011fenilme tutkusu, davran\u0131\u015flara &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":27,"featured_media":51699,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"_joinchat":[],"footnotes":""},"categories":[38,47,65,43],"tags":[],"class_list":["post-51696","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-guncel","category-haberler","category-mustafa","category-yazarlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/51696","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/27"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=51696"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/51696\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/51699"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=51696"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=51696"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=51696"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}