\u0130slam inanc\u0131nda faiz uygulamas\u0131 bor\u00e7 faizi ve al\u0131\u015fveri\u015f faizi olarak ele al\u0131nmaktad\u0131r.\u00a0 Bor\u00e7 faizi, karz (t\u00fcketim i\u00e7in \u00f6d\u00fcn\u00e7 verilmesi) ve bor\u00e7 ili\u015fkisinden do\u011fan faiz olup, Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de yasaklanan ve CAH\u0130L\u0130YE R\u0130BASI (FA\u0130Z\u0130) denilen riba \u00e7e\u015fididir.<\/p>\n
Veresiye faizi olarak da bilinen Bor\u00e7 Faizi, Araplar aras\u0131nda \u00e7ok yayg\u0131nd\u0131r ve vadesinde yerine getirilmeyen bor\u00e7 i\u00e7in tan\u0131nan s\u00fcreye g\u00f6re anaparaya eklenen ilave bir \u00f6demedir. Cahiliye faizinin uygulamadaki i\u015fleyi\u015fi \u015fu \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fiyordu: Bor\u00e7 olarak verilen paraya belirli bir kira \u00fccreti eklenerek, belli bir vadede geri \u00f6denmesi suretiyle y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcyordu.\u00a0Ancak al\u0131nan bor\u00e7 vadesinde \u00f6denmeyecek olursa bor\u00e7 veren\u00a0taraf geri \u00f6denme tarihinin yani vadenin ileri bir tarihe uzat\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak \u00fczere as\u0131l borca ek bir cezai para ekleniyor ve bor\u00e7 ili\u015fkisi b\u00f6ylelikle yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n
Bu bor\u00e7 durumunu bir \u00f6rnekle somutla\u015ft\u0131ral\u0131m: Bir ki\u015finin birisine belirli bir vadede geri \u00f6denmek \u00fczere 100 TL verip, vadesinde ise 120 TL geri \u00f6denmesini istemesi faizli bir i\u015flem olmaktad\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde 100 gram bu\u011fday verip belli bir vadede de 120 gram bu\u011fday istenirse bu i\u015flemde de faiz ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n
A\u00e7\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131l\u0131yor ki bu bor\u00e7 \u00e7e\u015fidi bug\u00fcn faizli bankalarda yap\u0131lan kredi i\u015flemleri ile benzerlik g\u00f6stermektedir. Cahiliye ribas\u0131nda bor\u00e7lunun vermi\u015f oldu\u011fu\u00a0para vade geldi\u011finde daha fazla bir mebla\u011fa ula\u015f\u0131yordu. G\u00fcn\u00fcm\u00fcz kredi i\u015flemlerinde de verilen kredinin \u00fczerine vade ile do\u011fru orant\u0131l\u0131 olarak belirli bir faiz \u00f6demesi eklenerek bor\u00e7lar anaparadan daha fazla bir mebla\u011fa ula\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n
\u0130slam\u2019da cahiliye faizi d\u0131\u015f\u0131nda al\u0131\u015fveri\u015f faizi de s\u00f6z konusudur. Pe\u015fin al\u0131\u015fveri\u015flerde ortaya \u00e7\u0131kan faiz fazlal\u0131k faizi, vadeli al\u0131\u015fveri\u015flerde ortaya \u00e7\u0131kan faiz de veresiye faizi olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
Al\u0131\u015fveri\u015f faizinin temel dayana\u011f\u0131 Hz. Peygamber\u2019den (sav) gelen alt\u0131 mal hadisidir.<\/strong> Bu hadise g\u00f6re: \u201cAlt\u0131n\u0131 alt\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 satacaksan\u0131z ancak birbirine e\u015fit olarak sat\u0131n. G\u00fcm\u00fc\u015f\u00fc g\u00fcm\u00fc\u015f kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 satacaksan\u0131z ancak birbirine e\u015fit olarak sat\u0131n. Alt\u0131n\u0131 g\u00fcm\u00fc\u015f kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 diledi\u011finiz gibi satabilirsiniz.\u201d<\/p>\n Alt\u0131n ve g\u00fcm\u00fc\u015f\u00fcn yan\u0131nda bu\u011fday, arpa, hurma ve tuzun da bu hadise d\u00e2hil oldu\u011fu ifade edilmektedir. Bu da \u015f\u00f6yle belirtilmi\u015ftir: \u201cAlt\u0131n alt\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131, g\u00fcm\u00fc\u015f g\u00fcm\u00fc\u015f kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131, bu\u011fday bu\u011fday kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131, arpa arpa kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131, hurma hurma kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve tuz tuz kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 m\u00fcbadele yap\u0131lacaksa pe\u015fin ve ayn\u0131 miktarda m\u00fcbadele edilmelidir.\u201d Hadislerde ge\u00e7en mallar\u0131n o d\u00f6nemin ihtiya\u00e7lar\u0131 \u00e7er\u00e7evesindeki mallar oldu\u011fu, temel g\u0131da maddeleri olmadan insanlar\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmesinin zorla\u015fabilece\u011fi de ifade edilmektedir.<\/p>\n Fazlal\u0131k faizi, faiz illeti yani faizin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na neden olu\u015fturacak iki mal\u0131 kendi cinsiyle de\u011fi\u015ftirirken birinin di\u011ferine g\u00f6re daha fazla olmas\u0131 durumunda meydana gelmektedir. \u00d6rne\u011fin; 2 kg. kaliteli bu\u011fday\u0131n 2,5 kg. kalitesiz bu\u011fday ile de\u011fi\u015ftirilmesi durumunda fazlal\u0131k faizi ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.\u00a0\u00a0Yine metre ile \u00f6l\u00e7\u00fclen kuma\u015f, metre hesab\u0131 farkl\u0131 bile olsa kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak de\u011fi\u015ftirilebilir. 5 yumurta 10 yumurta kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 m\u00fcbadele edilebilir. Tabi burada m\u00fcbadele i\u015fleminin pe\u015fin ve ayn\u0131 mekanda olmas\u0131 gerekmektedir.<\/p>\n Veresiye faizi de ayn\u0131 cinsten iki mal\u0131n m\u00fcbadele i\u015fleminde, bedellerden birinin pe\u015fin, di\u011ferinin vadeli olmas\u0131 durumunda ger\u00e7ekle\u015fir. Cinsler ister ayn\u0131 ister farkl\u0131 olsun ve miktarlar\u0131 da ister e\u015fit ister farkl\u0131 olsun fark etmez, veresiye faizi ortaya \u00e7\u0131kar. \u00d6rne\u011fin, 1 kg. bu\u011fday\u0131, belli bir vadede 1 kg. veya 1,5 kg. bu\u011fday kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda vadeli olarak m\u00fcbadele etmek veresiye faizinin do\u011fmas\u0131na neden olmaktad\u0131r.<\/p>\n Fazlal\u0131k ve veresiye faizlerine ak\u0131lda kalmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u015fu \u00f6rnekleri de verebiliriz:<\/p>\n Ayn\u0131 ayardaki ve e\u015fit miktardaki iki alt\u0131n\u0131, iki bu\u00e7uk alt\u0131na veya iki alt\u0131n ve belli bir tutarda para ilavesi ile satmak fazlal\u0131k faizini meydana getirmektedir. Faize\u00a0konu olan yani alt\u0131 mal hadisinde ge\u00e7en alt\u0131n, g\u00fcm\u00fc\u015f, tuz, hurma, bu\u011fday ve arpan\u0131n i\u00e7inden iki \u00fcr\u00fcn\u00fcn kalite fark\u0131na ra\u011fmen, farkl\u0131 miktarlarda takas edilmesi faize girmekle birlikte bu \u00fcr\u00fcnlerin para kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmas\u0131 \u015fart\u0131 ile farkl\u0131 fiyatlardan sat\u0131lmas\u0131 durumuna m\u00fcsaade edilmektedir. Bunu da bir \u00f6rnekle somutla\u015ft\u0131ral\u0131m:<\/p>\n \u0130ki \u00f6l\u00e7ek\u00a0kaliteli hurma kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7 \u00f6l\u00e7ek kalitesiz hurman\u0131n m\u00fcbadelesi i\u015fleminde faiz s\u00f6z konusu olmaktad\u0131r. Ancak kalitesiz hurmalar\u0131n sat\u0131larak yerine kaliteli hurma sat\u0131n al\u0131nmas\u0131nda bir sak\u0131nca olmamakla birlikte faiz de i\u00e7ermez.<\/p>\n Veresiye faizinde de dikkat edilmesi gereken husus, m\u00fcbadeleye konu mallar ayn\u0131 kalitede veya farkl\u0131 kalitede de olsa, miktarlar\u0131 e\u015fit veya fakl\u0131 da olsa veresiye olarak m\u00fcbadele edilmesi faizi meydana getirmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc araya belirli bir zaman (vade) girdi\u011finden, aradan ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7erisinde mallar\u0131n kalitesinde de\u011fi\u015fiklikler meydana gelebilmektedir. \u00d6rne\u011fin, bir \u00f6l\u00e7ek hurman\u0131n, bir \u00f6l\u00e7ek veya iki \u00f6l\u00e7ek hurma ile belli bir vade kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda m\u00fcbadele edilmesi veresiye faizini meydana getirmektedir. \u0130\u015flemin ayn\u0131 yerde, vakit ge\u00e7irmeden yani elden ele yap\u0131lmas\u0131 gerekmektedir. Bu durumda da miktarlar\u0131n e\u015fit olmas\u0131 gerekmez. \u00d6rne\u011fin, bir kad\u0131n, alt\u0131n bilezi\u011fini vererek kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda g\u00fcm\u00fc\u015f kemer isterse, kemeri ald\u0131\u011f\u0131 anda bilezi\u011fi de vermesi gerekmektedir.<\/p>\n Bir sonraki yaz\u0131m\u0131zda en \u00e7ok kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan kavramlardan ikisi olan FA\u0130Z VE K\u00c2R konusuna de\u011finece\u011fiz…<\/p>\n Selam ve dua ile…<\/p>\n \u0130BRAH\u0130M YAVUZ<\/strong><\/p>\n \n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u0130slam inanc\u0131nda faiz uygulamas\u0131 bor\u00e7 faizi ve al\u0131\u015fveri\u015f faizi olarak ele al\u0131nmaktad\u0131r.\u00a0 Bor\u00e7 faizi, karz (t\u00fcketim i\u00e7in \u00f6d\u00fcn\u00e7 verilmesi) ve bor\u00e7 ili\u015fkisinden do\u011fan faiz olup, Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de yasaklanan ve CAH\u0130L\u0130YE R\u0130BASI (FA\u0130Z\u0130) denilen riba \u00e7e\u015fididir. Veresiye faizi olarak da bilinen Bor\u00e7 Faizi, Araplar aras\u0131nda \u00e7ok yayg\u0131nd\u0131r ve vadesinde yerine getirilmeyen bor\u00e7 i\u00e7in tan\u0131nan s\u00fcreye g\u00f6re …<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":48521,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"_joinchat":[],"footnotes":""},"categories":[38,57,43],"tags":[],"class_list":["post-42111","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-guncel","category-ibrahim","category-yazarlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42111","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42111"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42111\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/48521"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42111"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=42111"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=42111"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}