\n
Katili maktul\u00fcn cenazesinde arayacaks\u0131n diye bir kaide vard\u0131r. Ne kadar da do\u011frudur. Hatta cenaze namaz\u0131n\u0131n birinci saf\u0131nda duran, tabuta ilk el atan\u0131n, en \u00e7ok a\u011flayan ve s\u0131zlayan\u0131n bu tipler oldu\u011fu da bir ger\u00e7ektir. Zira sonu cinayetle biten bir\u00e7ok olay bu \u015fekilde ayd\u0131nlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu t\u00fcrden olaylar \u00fclkemizde de d\u0131\u015far\u0131da da ayn\u0131d\u0131r. Sorun insan ve insanl\u0131k sorunu olunca benzerlik g\u00f6stermesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r.<\/span><\/p>\n \n Bizlere evrensel de\u011fer olarak sunulan veya dayat\u0131lan bir\u00e7ok kavram, onu dayatanlar taraf\u0131ndan t\u00fcketilip katledildikten sonra cicili bicili kelimelerle s\u00fcslenip sunulmaktad\u0131r. Her mal\u0131n bir sat\u0131c\u0131s\u0131 oldu\u011fu gibi her mal\u0131n bir al\u0131c\u0131s\u0131 da vard\u0131r. Bu katillerin satt\u0131\u011f\u0131 mallar\u0131n pe\u015fine d\u00fc\u015fenler tarihin her d\u00f6neminde olmu\u015ftur, olmaya da devam edecektir. B\u00f6yle gelmi\u015f ve b\u00f6yle gidece\u011fine g\u00f6re biz niye u\u011fra\u015f\u0131yoruz? Art\u0131k bu yalan ve dolanlara doydu\u011fumuzu, bundan sonra bu t\u00fcrden mavallar\u0131n pe\u015fine tak\u0131lmayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131, oyunlar\u0131na gelmeyece\u011fimizi, gelmekte olanlar\u0131 da uyarmaya devam edece\u011fimizi g\u00f6stermek istiyoruz. Ka\u00e7 nesil bunlar\u0131n martavallar\u0131yla \u00f6m\u00fcr ge\u00e7irdi gitti. \u0130stiyoruz ki bundan sonra yeni nesiller bunlar\u0131n ger\u00e7ek y\u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6rs\u00fcn ve anlas\u0131n. \u0130nsan\u0131n ve insanl\u0131\u011f\u0131n ger\u00e7ek katillerinin kimler oldu\u011funu bilsinler, tan\u0131s\u0131nlar. Gayretimiz bu y\u00f6nde olacakt\u0131r. Bunlar\u0131 s\u00f6ylerken de kendi k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fcn, tarihimizin, medeniyetimizin ve velhas\u0131l t\u00fcm de\u011ferlerimizin insana ve insanl\u0131\u011fa verdi\u011fi \u00f6nemi anlatmaya, \u00f6\u011fretmeye ve ya\u015fan\u0131l\u0131r k\u0131lmaya devam edece\u011fiz.<\/span><\/p>\n \n Bat\u0131n\u0131n bizlere dayatt\u0131\u011f\u0131\u00a0 \u201c\u0130nsan Haklar\u0131 Evrensel Bildirisi\u201d<\/b>\u00a0\u00a0<\/span><\/span>Birle\u015fmi\u015f Milletler<\/span><\/a>\u00a0<\/span><\/span>\u0130nsan Haklar\u0131 Komisyonu’nun Haziran 1948’de haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 ve birka\u00e7 de\u011fi\u015fiklik yap\u0131ld\u0131ktan sonra 10 Aral\u0131k 1948’de,\u00a0<\/span><\/span>BM Genel Kurulu<\/span><\/a>‘nun\u00a0<\/span><\/span>Paris<\/span><\/a>‘te yap\u0131lan oturumunda kabul edilen 30 maddelik bildiridir.<\/span><\/p>\n \n Bildirinin imzalanmas\u0131nda,\u00a0<\/span><\/span>II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131<\/span><\/a>‘ndan sonra devletlerin, bireylere tan\u0131nan hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 konusunda birle\u015fmesi de etkili olmu\u015ftur.\u00a0<\/span>Eleanor Roosevelt<\/a>\u00a0<\/span>bu bildiriyi “B\u00fct\u00fcn insanl\u0131k i\u00e7in bir “Magna Carta<\/a>\u00a0<\/span>(Magna Karta)” olarak tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. Bildirinin imzaland\u0131\u011f\u0131 10 Aral\u0131k,\u00a0<\/span>D\u00fcnya \u0130nsan Haklar\u0131 G\u00fcn\u00fc\u00a0<\/span>olarak kutlan\u0131r.<\/span><\/p>\n \n Milyonlarca K\u0131z\u0131lderili\u2019nin katilleri insan haklar\u0131 ilan ediyor, milyonlarca Afrikal\u0131y\u0131 k\u00f6le olarak Amerika\u2019ya ve Avrupa\u2019ya ta\u015f\u0131yanlar, kar\u0131n toklu\u011funa \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ranlar insan haklar\u0131ndan dem vuruyor. \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131 \u00f6ld\u00fcr, katlet, ortadan kald\u0131r ondan sonra da insan haklar\u0131 diye bir beyanname yay\u0131nla, biz de ne kadar da insanc\u0131llar diye yutal\u0131m, \u00f6yle mi?<\/span><\/p>\n \n \u201cFrans\u0131z \u0130htil\u00e2li\u2019ni ve getirdi\u011fi prensipleri i\u015flerine geldi\u011fi gibi kutsad\u0131lar ve kulland\u0131lar. Ucu kendilerine de\u011fince de yok sayd\u0131lar, M\u00fcsl\u00fcmanlara de\u011ferse olabildi\u011fince y\u00fcklendiler. \u00a0Fransa, \u00f6zellikle Napolyon Bonapart d\u00f6neminde Frans\u0131z \u0130htil\u00e2li\u2019nin ortaya \u00e7\u0131karm\u0131\u015f oldu\u011fu e\u015fitlik, demokrasi, milliyet\u00e7ilik gibi fikir ak\u0131mlar\u0131n\u0131, d\u00fc\u015fman olarak g\u00f6rd\u00fckleri devletleri par\u00e7alamak i\u00e7in silah olarak kullanmaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r. Frans\u0131zlar \u201cher millete bir devlet\u201d <\/b>slogan\u0131yla \u00e7evresindeki \u00e7ok uluslu devletleri par\u00e7alayarak h\u00e2kimiyet alanlar\u0131n\u0131 geni\u015fletmek istiyordu. Her millete bir devlet anlay\u0131\u015f\u0131 temel \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin arac\u0131 gibi g\u00f6sterilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Avrupa devletleri temsilcileri sava\u015f\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmek ve siyasi dengeleri yeniden kurmak i\u00e7in Viyana\u2019da Avusturya ar\u015fid\u00fck\u00fc Meternik ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda bir kongrede topland\u0131lar. (1815)\u00a0 Meternik Sistemi <\/b>ad\u0131 verilen bir politika olu\u015fturdular. Bu sisteme g\u00f6re Avrupa\u2019n\u0131n herhangi bir yerinde ayaklanma \u00e7\u0131kmas\u0131 durumunda birlikte hareket edecekler ve Frans\u0131z \u0130htil\u00e2li\u2019nin getirdi\u011fi bu ayaklanmalar\u0131 bast\u0131racaklard\u0131. Ancak ald\u0131klar\u0131 bu kararlar\u0131 Osmanl\u0131 Devleti\u2019nde Yunan ayaklanmas\u0131 \u00e7\u0131k\u0131nca uygulamad\u0131lar ve Yunan isyan\u0131na destek verdiler.\u201d[1]<\/span><\/span><\/span><\/a> \u0130\u015fte bat\u0131 budur. Varsa yoksa iki y\u00fczl\u00fcl\u00fck; ama her hal\u00fck\u00e2rda ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fck\u2026<\/span><\/p>\n \n Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 ve \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 Bat\u0131l\u0131lar \u00e7\u0131kartt\u0131. Hiro\u015fima ve Nagazaki\u2019yi bombalay\u0131p y\u00fcz binlerce insan\u0131 Bat\u0131l\u0131lar katletti. \u00a0Milyonlarca Aborjin\u2019i, K\u0131z\u0131lderili\u2019yi Bat\u0131l\u0131lar katletti. Milyonlarca Afrikal\u0131\u2019y\u0131 k\u00f6lele\u015ftirip satanlar, Vietnaml\u0131y\u0131 katledenler Bat\u0131l\u0131lar\u0131n ta kendisidir. Milyonlarca Afgan M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131 \u00f6ld\u00fcren, Avrupa\u2019n\u0131n ortas\u0131nda y\u00fcz binlerce Bo\u015fnak\u2019\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesini seyredenler, milyonlarca Irakl\u0131y\u0131 \u00f6ld\u00fcrenler, y\u00fcz binlerce Filistinlinin katlini seyredenler hep Bat\u0131l\u0131lar olmu\u015ftur. Bug\u00fcnlerde Suriye\u2019de ve Halep\u2019te y\u00fcz binlerce insan\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesini seyredenler, bunu yapanlara destek verenler yine Bat\u0131l\u0131lard\u0131r.\u00a0 \u0130nsan\u0131n ve insanl\u0131\u011f\u0131n d\u00fc\u015fman\u0131 olan bu zalimler de\u011fil midir? \u015eimdilerde utanmadan, s\u0131k\u0131lmadan insandan ve insan haklar\u0131ndan bahsedebiliyorlar. Ya\u015fatt\u0131klar\u0131n\u0131 ya\u015famadan \u00f6lmeyeceklerini bilmelidirler. Zira zul\u00fcmle abad olunmaz. <\/span><\/p>\n \n Daha d\u00fcn denecek kadar yak\u0131n bir zamanda insanl\u0131\u011f\u0131 \u00f6\u011fretti\u011fimiz bat\u0131l\u0131lar\u0131n bize insanl\u0131k dersi vermeye kalkmalar\u0131 ne kadar da b\u00fcy\u00fck bir \u00e7eli\u015fkidir. Bu konuda s\u00f6ylenecek ve yaz\u0131lacak o kadar \u00e7ok s\u00f6z var ki hangi birini anlatay\u0131m ve yazay\u0131m? \u0130nsanl\u0131k ve erdem ad\u0131na bir ayet, bir hadis ve bir fermanla bitirelim: <\/span>\u201cBiz \u0130srailo\u011fullar\u0131na \u015f\u00f6yle vahyettik: Kim cinayet su\u00e7u i\u015flememi\u015f veya yery\u00fcz\u00fcnde fesat \u00e7\u0131karmam\u0131\u015f bir ki\u015fiyi \u00f6ld\u00fcr\u00fcrse b\u00fct\u00fcn insanl\u0131\u011f\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015f gibi olur. Dahas\u0131 kim de bir hayat kurtar\u0131rsa, b\u00fct\u00fcn insanl\u0131\u011f\u0131 kurtarm\u0131\u015f gibi olur.\u201d <\/span><\/b>(5\/Maide, 32)<\/span><\/p>\n \n \u201c\u2026Allah\u2019a yemin ederim ki, Allah Teala\u2019n\u0131n, senin sebebinle bir tek ki\u015fiye hidayet verip do\u011fru yola iletmesi, senin i\u00e7in, k\u0131z\u0131l develerin olmas\u0131ndan (ve bunlar\u0131 tasadduk etmenden) \u00e7ok daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r.\u201d <\/span><\/b>(Buhar\u00ee, Fedailu\u2019l-ashab 9, Me\u011fazi 38, Cihad 102-143; M\u00fcslim, Fedaiilu\u2019s-sahabe 34)<\/span><\/p>\n \n Fatih Sultan Mehmed\u2019in Bosna Ruhbanlar\u0131na verdi\u011fi ahidn\u00e2me<\/span> ile <\/span>bitirelim. <\/i><\/span>Bu ferman, Fatih Sultan Mehmed\u2019in Bosna-\u00a0Hersek\u2019i fethinden sonra, 28 May\u0131s 1463 tarihinde\u00a0Milodraz\u2019da yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Asl\u0131 Bosna-Hersek\u2019in\u00a0Fojnica \u015fehrindeki Fransisken Katolik Kilisesi\u2019nde\u00a0olan bu ferman,<\/span><\/em>\u00a0<\/span><\/i><\/span>Bosnal\u0131 Fransiskenlere geni\u015f \u00e7apl\u0131 bir koruma sa\u011flamaktad\u0131r.\u00a0<\/span><\/em><\/i><\/p>\n \n Ben Fatih Sultan Han, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya ilan ediyorum ki; kendilerine bu padi\u015fah ferman\u0131 verilen Bosnal\u0131 Fransiskenler himayem alt\u0131ndad\u0131r ve emrediyorum:<\/span><\/p>\n \n Hi\u00e7 kimse ne bu ad\u0131 ge\u00e7en insanlar\u0131, ne de onlar\u0131n kiliselerini rahats\u0131z etmesin ve zarar vermesin. \u0130mparatorlu\u011fumda huzur i\u00e7inde ya\u015fas\u0131nlar. Bu g\u00f6\u00e7men durumuna d\u00fc\u015fen insanlar \u00f6zg\u00fcr ve g\u00fcvenlik i\u00e7inde ya\u015fas\u0131nlar. \u0130mparatorlu\u011fumdaki t\u00fcm memleketlere d\u00f6n\u00fcp korkusuzca kendi manast\u0131rlar\u0131na yerle\u015fsinler.<\/span><\/p>\n \n Ne padi\u015fahl\u0131k e\u015fraf\u0131ndan, ne vezirlerden veya memurlardan, ne hizmetk\u00e2rlar\u0131mdan hi\u00e7 kimse bu insanlar\u0131n onurunu k\u0131rmayacak ve onlara zarar vermeyecektir. Hi\u00e7 kimse bu insanlar\u0131n hayatlar\u0131na, mallar\u0131na ve kiliselerine sald\u0131rmas\u0131n, hor g\u00f6rmesin veya tehlikeye atmas\u0131n. Hatta bu insanlar ba\u015fka \u00fclkelerden devletime birisini getirirse onlar da ayn\u0131 haklara sahiptir.<\/span><\/p>\n \n Bu padi\u015fah ferman\u0131n\u0131 ilan ederek burada, yerlerin, g\u00f6klerin yarat\u0131c\u0131s\u0131 ve efendisi Allah, Allah\u2019\u0131n el\u00e7isi aziz peygamberimiz Muhammed ve 124 bin peygamber ile ku\u015fand\u0131\u011f\u0131m k\u0131l\u0131\u00e7 ad\u0131na yemin ediyorum ki; emrime uyarak bana sad\u0131k kald\u0131klar\u0131 s\u00fcrece tebaamdan hi\u00e7 kimse bu fermanda yaz\u0131lanlar\u0131n aksini yapmayacakt\u0131r.\u201d<\/span><\/p>\n \n Unutulmamal\u0131d\u0131r ki bizde \u201c<\/b><\/span>Zalimlerden ba\u015fkas\u0131na d\u00fc\u015fmanl\u0131k yoktur.\u201d<\/span><\/b> (2\/Bakara, 193)<\/span><\/p>\n \n \u00d6mer Naci YILMAZ<\/span><\/b><\/p>\n \n