{"id":10529,"date":"2016-02-04T07:49:54","date_gmt":"2016-02-04T05:49:54","guid":{"rendered":"http:\/\/akincilardergisi.com\/dergi\/?p=10529"},"modified":"2023-11-07T15:59:28","modified_gmt":"2023-11-07T12:59:28","slug":"fransizca-hocasi-safi-saglam","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/fransizca-hocasi-safi-saglam\/","title":{"rendered":"FRANSIZCA HOCASI SAF\u0130 SA\u011eLAM"},"content":{"rendered":"<p>Hatayl\u0131yd\u0131. Mardin Lisesinin me\u015fhur Frans\u0131zca hocas\u0131yd\u0131.<\/p>\n<p>Ortaokulu okudu\u011fumuz y\u0131llarda hangi yabanc\u0131 dili okuyaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 \u2018tombala\u2019 usul\u00fc ile belirlenirdi.<\/p>\n<p>Amcam\u0131n o\u011flu Enver\u2019e de Frans\u0131zca \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Y\u0131l 1966<\/p>\n<p><strong>OSMANLI E\u011e\u0130T\u0130M\u0130 VE DEDEM<\/strong><\/p>\n<p>Safi hoca bir g\u00fcn ev \u00f6devi veriyor. Enver \u00f6devini yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken zorland\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark eden dedem:<\/p>\n<ul>\n<li>Ne \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorsun evlad\u0131m?<\/li>\n<li>Frans\u0131zca \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum dede!<\/li>\n<li>Yapamad\u0131\u011f\u0131n var m\u0131? Yard\u0131m edeyim.<\/li>\n<li>Var ama Frans\u0131zca bu Hac\u0131 Baba! Anlamazs\u0131n.<\/li>\n<li>Ver bakay\u0131m ver hele \u015f\u00f6yle.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>EL YAZISI<\/strong><\/p>\n<p>Enver o zamanlar daha \u00e7ocuk. Ne bilsin Osmanl\u0131 e\u011fitim sisteminin azametini.<\/p>\n<p>Ancak<\/p>\n<p>Hepimiz gibi Enver\u2019de dedemin el yaz\u0131s\u0131na hayran\u2026<\/p>\n<p>Defterinde s\u0131rf dedemin el yaz\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in uzat\u0131r.<\/p>\n<p>Asl\u0131nda<\/p>\n<p>1960 y\u0131llar\u0131n\u0131n sonuna kadar, Osmanl\u0131 e\u011fitimini alm\u0131\u015f insanlar \u015f\u00f6yle veya b\u00f6yle aram\u0131zda ya\u015f\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n<p>Onlar\u0131n el yaz\u0131lar\u0131na bak\u0131n! Ayn\u0131 hayranl\u0131\u011f\u0131 duyars\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>SAF\u0130 HOCA ve END\u0130\u015eE<\/strong><\/p>\n<p>Enver ev \u00f6devinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na bir yandan seviniyor bir yandan da endi\u015fe ediyor.<\/p>\n<p>Nas\u0131l etmesin\u2026<\/p>\n<p>O zaman okullar \u015fimdiki gibi de\u011fil. Okullarda b\u00fcy\u00fck bir ciddiyet, hocalara kar\u015f\u0131 derin bir sayg\u0131 vard\u0131.Ya \u00f6dev yanl\u0131\u015f yap\u0131lm\u0131\u015fsa hocaya ne diyecek.<\/p>\n<p>Okula \u015fapkas\u0131z gitmenin bile yasak oldu\u011fu bir d\u00f6nemde \u00f6devini yapmamak ne demek.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Enver bu endi\u015fe ile s\u0131n\u0131fta defterini a\u00e7\u0131p beklemeye ba\u015fl\u0131yor.<\/p>\n<p>Safi Hoca bir yaz\u0131ya bir cevaplara bak\u0131yor sonra Enver\u2019e d\u00f6n\u00fcp:<\/p>\n<ul>\n<li>Kim yapt\u0131 bu \u00f6devi sana? Diye soruyor.<\/li>\n<li>Dedem yapt\u0131 hocam!<\/li>\n<li>H\u0131mm\u2026 Son ders zili \u00e7ald\u0131\u011f\u0131nda idareye gel!<\/li>\n<li>Peki, Hocam.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Dedim ama elim aya\u011f\u0131m kesildi diye anlat\u0131yor Enver.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u2018\u2019\u0130darenin kap\u0131s\u0131na gitti\u011fimde Safi Hocada sert bir ifade g\u00f6rmeyince i\u00e7im rahatlad\u0131\u2019\u2019 diye ekliyor.<\/p>\n<p>Safi Hoca:<\/p>\n<p>\u2018\u2019Y\u00fcr\u00fc bakal\u0131m dedene gidiyoruz\u2019\u2019 dedi.<\/p>\n<p>Hocadaki ilgi ve alakay\u0131 g\u00f6r\u00fcyor musunuz? O muntazam disiplin, \u00f6\u011frencilerin hocalar\u0131na kar\u015f\u0131 derin sayg\u0131s\u0131 bo\u015funa de\u011filmi\u015f.<\/p>\n<p>Gerisini Enver\u2019den dinleyelim:<\/p>\n<p>\u2018\u2019Hoca \u00f6nde ben arkada Sipahi \u00e7ar\u015f\u0131s\u0131na do\u011fru yola \u00e7\u0131kt\u0131k.<\/p>\n<p>D\u00fckk\u00e2na var\u0131p Dedemle Hocam\u0131 tan\u0131\u015ft\u0131r\u0131nca, Safi Hoca hemen e\u011filip dedemin elini \u00f6p\u00fcyor.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>HAYRANLIK<\/strong><\/p>\n<p>Safi Hoca<\/p>\n<p>Sipahi \u00e7ar\u015f\u0131s\u0131nda kilim satan bir esnaf\u0131n Frans\u0131zca ev \u00f6devi \u00e7\u00f6zd\u00fc\u011f\u00fcne hayret ederken, dedem hocayla Frans\u0131zca konu\u015fmaya ba\u015flamaz m\u0131?<\/p>\n<p>Biraz konu\u015ftuktan sonra Hoca cevaplarda teklemeye ba\u015flar.<\/p>\n<p>Ve<\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fck bir hayranl\u0131kla Safi Hoca yerinden kalk\u0131p ikinci sefer dedemin elini \u00f6per\u2019\u2019<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>OSMANLI L\u0130SES\u0130N\u0130<\/strong><\/p>\n<p><strong>B\u0130T\u0130REN 3 YABANCI D\u0130L\u0130 \u00d6\u011eREN\u0130YORDU<\/strong><\/p>\n<p>Dedemin \u0130dadi (Lise) diplomas\u0131n\u0131 inceleme f\u0131rsat\u0131m olmu\u015ftu.<\/p>\n<p>16 ya\u015f\u0131nda \u0130dadiyi bitirmi\u015fti.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131 e\u011fitim sisteminde \u00e7ocuklar 4 y\u0131l 4 ayl\u0131kken okula kaydoldu\u011fu i\u00e7in 16 ya\u015f\u0131nda da Liseyi bitirmi\u015f oluyordu.<\/p>\n<p>O diplomada (\u0130cazet) 3 yabanc\u0131 dilde ald\u0131\u011f\u0131 notlar vard\u0131. Arap\u00e7a, Fars\u00e7a ve Frans\u0131zca\u2026 E\u011fitim dili tabii ki, Osmanl\u0131ca.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>D\u0130\u011eER DERSLER<\/strong><\/p>\n<p>Mesela H\u00fcsn\u00fc Ahlak (G\u00fczel Ahlak) dersi dikkatimi \u00e7ekmi\u015fti. Ne kadar g\u00fczel ve bug\u00fcn i\u00e7in ne kadar \u00f6nemli bir ders.<\/p>\n<p>Di\u011fer dikkatimi \u00e7eken ders \u2018\u2019H\u00fcsn\u00fc Hat\u2019\u2019 G\u00fczel Yaz\u0131 dersi\u2026<\/p>\n<p>Di\u011fer dersler \u015fimdiki gibi Matematik, Co\u011frafya, Edebiyat vs.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>BOZULMA NE ZAMAN BA\u015eLADI<\/strong><\/p>\n<p>E\u011fitim sistemimize vurulan en b\u00fcy\u00fck darbe tabii ki, yaz\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmesidir.<\/p>\n<p>Daha sonra e\u011fitimin temel ta\u015flar\u0131 olan dersler s\u00f6k\u00fcl\u00fcp at\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Gramer (Sarf-\u0131 T\u00fcrki). H\u00fcsn\u00fc Hat (G\u00fczel Yaz\u0131) vb. gibi.<\/p>\n<p>Gramer dersi kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7indir ki, bug\u00fcn \u00dcniversite mezunu gen\u00e7ler bir yabanc\u0131 dili konu\u015famadan mezun oluyor.<\/p>\n<p>\u0130leri \u00fclkelerde b\u00f6yle bir \u015fey m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? \u00dcniversiteyi bitireceksin ve bir yabanc\u0131 dili konu\u015famayacaks\u0131n. Olacak \u015fey mi?<\/p>\n<p>Daha fecisi,<\/p>\n<p>Almanya\u2019da 30 y\u0131l kalan i\u015f\u00e7imiz Almancay\u0131 \u00f6\u011frenmeden \u00fclkeye d\u00f6nebiliyor. H\u00e2lbuki o i\u015f\u00e7i en az lise mezunudur.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0130K\u0130NC\u0130 BOZULMA ve AGOP D\u0130LA\u00c7AR<\/strong><\/p>\n<p>Yaz\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmesiyle kanatlar\u0131m\u0131z kesildi. Temel e\u011fitim derslerinin kald\u0131r\u0131lmas\u0131yla, bu sefer topal hale getirildik.<\/p>\n<p>Ama<\/p>\n<p>As\u0131l bozulma dilde yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Dilimizin bozulmas\u0131nda AgopDila\u00e7ar (Martayan) \u0131nkatk\u0131lar\u0131 \u00e7oktur.<\/p>\n<p>Kendisi nedense ismini hep saklama ihtiyac\u0131 duyar.<\/p>\n<p>Bunun i\u00e7in ismini yazarken A. Dila\u00e7ar yazar ki, fark edilmesin.<\/p>\n<p>Ancak<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn tahribata ra\u011fmen AgopDila\u00e7ar (Martayan) \u0131n ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011fu s\u00f6ylenemez.<\/p>\n<p>1960 y\u0131l\u0131na kadar hala fazla zorlanmadan temel ve klasik eserlerimizi okuyabilecek kadar bir e\u011fitim mevcuttu.<\/p>\n<p>Atat\u00fcrk<\/p>\n<p>D\u00f6neminde ortaya at\u0131lan \u2018\u2019G\u00fcne\u015f Dil Teorisi\u2019\u2019 tutmam\u0131\u015f, tam aksine halk aras\u0131nda alay konusu olmu\u015ftu.<\/p>\n<p>Malum<\/p>\n<p>Bu teoriye g\u00f6re \u2018\u2019B\u00fct\u00fcn d\u00fcnya dilleri T\u00fcrk\u00e7e \u2019den t\u00fcremi\u015ftir\u2019\u2019 iddias\u0131na dayanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Niyagara \u015eelalesi ne yaygaradan, Amazon nehri amma uzundan t\u00fcremi\u015ftir gibi sa\u00e7mal\u0131klara dayanan bir teori.<\/p>\n<p>Dedi\u011fim gibi bu halk aras\u0131nda tutmam\u0131\u015f, tam aksine alay konusu olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Bu teori:<\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fck ihtimalle AgopMartayan, \u0130stepenGurdikyan ve KevorkSimke\u015fyan\u2019\u0131nkatk\u0131lar\u0131 ile haz\u0131rlanm\u0131\u015f, T\u00fcrk milletini d\u00fcnya kamuoyu \u00f6n\u00fcnde bu sa\u00e7ma sapan teori ile k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcrm\u00fc\u015flerdir.<\/p>\n<p>Bu da tutmay\u0131nca,<\/p>\n<p>1960 darbesinden sonra ba\u015fka bir y\u00f6ntem uygulamaya kondu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>B\u0130R \u0130HT\u0130MAL DAHA VAR<\/strong><\/p>\n<p>H\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde temel Osmanl\u0131ca kelimelerimiz at\u0131l\u0131p, onlar\u0131n yerine karga diline benzer, olanak, olas\u0131l\u0131k, yan\u0131t gibi ruhsuz kelimeler hayat\u0131m\u0131za girmeye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>S\u00f6ylerken bile insan\u0131n bo\u011faz\u0131 s\u0131k\u0131l\u0131yormu\u015f gibi bir his veren bu kelimeler sadece bo\u011faz\u0131m\u0131z\u0131 s\u0131km\u0131yor, edebi ve ilim d\u00fcnyam\u0131z\u0131n bo\u011faz\u0131n\u0131 da s\u0131km\u0131\u015f oluyordu.<\/p>\n<p><strong>Ve&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Bu kelime de\u011fi\u015fiklikleri ile neredeyse her 20 y\u0131lda bir temel kitaplar\u0131 okuyabilmek i\u00e7in tekrar tekrar \u2018sadele\u015ftirerek\u2019 yay\u0131nlama ihtiyac\u0131 do\u011fmu\u015f oluyor.<\/p>\n<p>B\u00f6ylece<\/p>\n<p>Nesiller aras\u0131 ileti\u015fim kopmu\u015f,<\/p>\n<p>Eserin vermek istedi\u011fi mesaj,soku\u015fturulan yeni kelimelerle kad\u00fck hale getirilmi\u015f oluyor.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Anam\u0131z\u0131n ak s\u00fct\u00fc gibi bo\u011faz\u0131m\u0131zdan ak\u0131p giden kelimeler ise \u015fark\u0131lar\u0131m\u0131zda kalm\u0131\u015f oluyordu.<\/p>\n<p>\u2018\u2019Bir ihtimal daha var<\/p>\n<p>O da \u00f6lmek mi dersin\u2019\u2019 i s\u00f6ylerken ki rahatl\u0131\u011fa bak\u0131n birde \u2018\u2019\u0130htimal\u2019\u2019 yerine \u2018\u2019Olas\u0131l\u0131k\u2019\u2019 koyarak s\u00f6ylemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n.<\/p>\n<p>Ne demek istedi\u011fim anla\u015f\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>KENAN EVREN<\/strong><\/p>\n<p>Kemalist rejimin en b\u00fcy\u00fck d\u00fc\u015fman\u0131 Osmanl\u0131 yaz\u0131s\u0131 ama o yaz\u0131y\u0131 halk\u0131n i\u00e7inden s\u00f6k\u00fcp atmak kolay de\u011fil.<\/p>\n<p>Bu yaz\u0131ya az\u0131c\u0131k a\u015f\u0131na olanlar, Osmanl\u0131ca not tutmaktan bir t\u00fcrl\u00fc kendilerini alam\u0131yor\u2026<\/p>\n<p>Nitekim<\/p>\n<p>Kemalist d\u00fc\u015f\u00fcncesinden hi\u00e7bir \u015fekilde \u015f\u00fcphe etmedi\u011fimiz Kenan Evren bile notlar\u0131n\u0131 ve hat\u0131ralar\u0131n\u0131 Osmanl\u0131ca kaleme alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Neden?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>STENOGRAF\u0130<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc Osmanl\u0131ca bilen birisinin ayr\u0131ca stenografi bilmesine gerek yoktu.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 h\u0131zla notlar\u0131n\u0131 tutabilirdi.<\/p>\n<p>Bundan 40-50 sene \u00f6nce stenografi bilmeyen birisinin gazetecilik yapmas\u0131 \u00e7ok zordu. Ancak Osmanl\u0131ca biliyorsa o ba\u015fka.<\/p>\n<p>Gazetecilik mesle\u011fine rahat\u00e7a devam edebilirdi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>NUTUK ve SARF-I T\u00dcRK\u0130<\/strong><\/p>\n<p>Evet, en b\u00fcy\u00fck bozulma yaz\u0131 ile ba\u015flad\u0131 ama arkas\u0131 \u00e7ok daha k\u00f6t\u00fc geldi.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131n\u0131n o esasl\u0131 e\u011fitim sistemi Latin yaz\u0131s\u0131yla da olsa yine de devam ederdi.<\/p>\n<p>Yaz\u0131 ile kanatlar\u0131m\u0131z kesilmi\u015f ama ayaklar\u0131m\u0131z hala sa\u011flamd\u0131.<\/p>\n<p>K\u00f6kl\u00fc e\u011fitim sistemiyle di\u011fer milletlerle yar\u0131\u015facak g\u00fcc\u00fcm\u00fcz vard\u0131.<\/p>\n<p>Ancak<\/p>\n<p>Lozan Anla\u015fmas\u0131yla \u0130ngiliz sistemini kabul etti\u011fimiz i\u00e7in yaz\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmesi adamlar\u0131 kesmemi\u015f olacak ki,\u0130ngilizlerin tekrar devreye girdikleri anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Yukarda dedemin inci gibi yaz\u0131s\u0131ndan bahsetmi\u015ftim. Diplomas\u0131n\u0131 incelerken de G\u00fczel Yaz\u0131 (H\u00fcsn\u00fc Hat) diye bir dersin oldu\u011funu da\u2026<\/p>\n<p>\u0130\u015fte bu dersler gibi bir deokullarda okutulan Gramer (Sarf-\u0131 T\u00fcrki) dersi vard\u0131.<\/p>\n<p>1934 veya 35 y\u0131llar\u0131nda i\u015fte bu ders de kald\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>T\u00fcrk\u00e7e Gramere sahip olan bir ki\u015finin di\u011fer yabanc\u0131 dilleri \u00f6\u011frenmesi \u00e7ok daha kolay olurdu.<\/p>\n<p>Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn<\/p>\n<p>\u0130rad etti\u011fi NUTUK ta gramere hakim oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fck ihtimalle bilgisi d\u0131\u015f\u0131nda bu ders kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.(Nutuk\u2019un yeni bask\u0131lardaki uyduruk\u00e7a kelimelerle bas\u0131lan\u0131 de\u011fil. Orijinaline yak\u0131n bas\u0131landan bahsediyorum)<\/p>\n<p>O zamanlar Bat\u0131yla o kadar i\u00e7li-d\u0131\u015fl\u0131 olmu\u015fuz ki, adamlar b\u00fcrokrat ve bakanlar\u0131m\u0131zla birlik olup, e\u011fitim sistemimize kar\u0131\u015fabiliyorlar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u0130N\u00d6N\u00dc ve BULGARLAR<\/strong><\/p>\n<p>E\u011fitim sistemimizi t\u0131rt\u0131klayarak bozulman\u0131n tam sa\u011flanamayaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan ba\u015fka yollar aranmaya ba\u015flad\u0131lar.<\/p>\n<p>Bu s\u0131rada k\u00fct\u00fcphanelerimizde y\u00fczbinlerce yazma eser bulunmakta, bunlar\u0131n tasfiyesine ise hen\u00fcz s\u0131ra gelmemi\u015fti.<\/p>\n<p>Bu eserler yeni rejim i\u00e7in \u2018\u2019Potansiyel bir tehlike\u2019\u2019 arz etmekte bir an \u00f6nce bunlardan kurtulman\u0131n yollar\u0131 aranmaktayd\u0131.<\/p>\n<p>Nihayet<\/p>\n<p>\u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc bu eserleri birer mahk\u00fbm gibi trenlere doldurarak, ka\u011f\u0131t hamuru yapmak \u00fczere toptan ka\u011f\u0131t fiyat\u0131na Bulgarlara sat\u0131yor.<\/p>\n<p>Bu kitaplar aras\u0131nda fiyat\u0131na paha bi\u00e7ilmez eserler var. Orijinal anla\u015fmalar s\u00f6zle\u015fmeler var. D\u00fcnya kadar belge var yani.<\/p>\n<p>Allah\u2019tan<\/p>\n<p>Bulgarlar bu i\u015fin k\u0131ymetini biliyor da, ka\u011f\u0131t hamuru yap\u0131lmak \u00fczere fabrikalara g\u00f6ndermeyip ar\u015fivliyorlar.<\/p>\n<p>\u015eu anda d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck 2. Osmanl\u0131 Ar\u015fivi Bulgaristan\u2019\u0131n elinde bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>K\u00d6Y ENST\u0130T\u00dcLER\u0130 ve \u0130DD\u0130ALARIMIZ<\/strong><\/p>\n<p>Bakt\u0131lar ki, e\u011fitimi t\u0131rt\u0131klamak, k\u00fct\u00fcphaneleri ya\u011fmalamak falan yetmiyor.<\/p>\n<p>Neticede<\/p>\n<p>Bu millet imanl\u0131 bir millet. Bir \u015fekilde yolunu bulup yata\u011f\u0131n\u0131 bulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn tahriplere ra\u011fmen; Osmanl\u0131 asaleti, edep ve terbiyesi hala devam ediyor.<\/p>\n<p>Bu milletin namus ve inanc\u0131n\u0131 bozmadan devrimlerin esasl\u0131 bir \u015fekilde yerle\u015fmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/p>\n<p>\u00dcstelik her an silkinip di\u011fer milletlerle yar\u0131\u015facak potansiyel hala var.<\/p>\n<p>H\u00e2lbuki<\/p>\n<p>Lozan\u2019da b\u00fct\u00fcn iddialar\u0131m\u0131zdan vaz ge\u00e7ti\u011fimize dair s\u00f6z vermi\u015ftik.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130\u015fte bu \u015ferait (\u015fartlar-ko\u015fullar) i\u00e7inde K\u00f6y Enstit\u00fcleri fikri ortaya at\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Asl\u0131nda<\/p>\n<p>Teknik olarak bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda K\u00f6y Enstit\u00fcleri fena bir uygulama de\u011fildi. Hatta Osmanl\u0131 E\u011fitim Sistemine benziyor da diyebiliriz. Osmanl\u0131 E\u011fitim Sistemi Usta-\u00c7\u0131rak ve pratik \u00fczerine kurulu bir sistemdir. K\u00f6y Enstit\u00fclerinde bunu g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcn\u2026<\/p>\n<p>\u00c7ocuklar<\/p>\n<p>K\u00f6ylerinden al\u0131narak, merkezlerden uzak yal\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bir \u015fekilde her t\u00fcrl\u00fc mesle\u011fi tatbiki olarak \u00f6\u011frendikleri gibi, T\u00fcrk ve D\u00fcnya Klasiklerini okuyarak gayet donan\u0131ml\u0131 bir \u00f6\u011frenci olarak mezun oluyorlard\u0131.<\/p>\n<p>Buraya kadar her \u015fey g\u00fczel\u2026<\/p>\n<p>\u00dcstelik<\/p>\n<p>Ebeveynlerden okul yat\u0131l\u0131 oldu\u011fu halde hi\u00e7bir \u00fccret talep edilmiyordu.<\/p>\n<p>Bu da g\u00fczel\u2026<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>BEZBOJN\u0130KLER<\/strong><\/p>\n<p><strong>B\u0130R NESL\u0130 NASIL MAHVETT\u0130LER<\/strong><\/p>\n<p>Ancak<\/p>\n<p>\u0130\u015fin ger\u00e7ek y\u00fcz\u00fc bir m\u00fcddet sonra anla\u015f\u0131lmaya ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>Tatillerde eve d\u00f6nen \u00f6\u011frencilerin abuk-sabuk konu\u015fmalar\u0131 ailelerin dikkatini \u00e7eker.<\/p>\n<p>Me\u011ferse<\/p>\n<p>O y\u0131llarda Bol\u015feviklerin SSCB de uygulamaya koyduklar\u0131 \u2018\u2019Allahs\u0131z Gen\u00e7lik\u2019\u2019 -Bezbojnik- yeti\u015ftirme program\u0131n\u0131n k\u00f6t\u00fc bir kopyas\u0131n\u0131 \u00fclkemizde uygulama gayretleriymi\u015f.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130nan\u00e7l\u0131 Anadolu halk\u0131 b\u00f6yle bir rezalete g\u00f6z yummaz ama b\u00fcy\u00fck bir bask\u0131 h\u00fck\u00fcm s\u00fcrmektedir.<\/p>\n<p>O zamanlar \u0130n\u00f6n\u00fc\u2019ye kar\u015f\u0131 gelmek i\u00e7in mangal gibi bir y\u00fcrek laz\u0131m.<\/p>\n<p>\u0130n\u00f6n\u00fc\u2019n\u00fcn;<\/p>\n<p>Kom\u00fcnist ve Fa\u015fist idareleri \u00f6rnek alarak, halk\u0131 inim inim inletti\u011fi y\u0131llard\u0131.<\/p>\n<p>Buna ra\u011fmen<\/p>\n<p>Osman Y\u00fcksel Serdenge\u00e7ti t\u00fcm riskleri g\u00f6ze alarak K\u00f6y Enstit\u00fclerine dikkat \u00e7eken bir bro\u015f\u00fcr yay\u0131nlar.<\/p>\n<p>Bundan cesaret alan halk sesini y\u00fckseltmeye ba\u015flar.<\/p>\n<p>Bu s\u0131rada 14 May\u0131s 1950 se\u00e7imleri olmu\u015f \u0130n\u00f6n\u00fc ve CHP si halktan b\u00fcy\u00fck bir tepki alarak iktidardan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>1960 ta \u0130n\u00f6n\u00fc bu intikam\u0131 kural d\u0131\u015f\u0131 alacak ama hi\u00e7bir zaman CHP tek ba\u015f\u0131na bir daha iktidar y\u00fcz\u00fc g\u00f6remeyecektir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>K\u00f6y Enstit\u00fcleri ile ilgili tart\u0131\u015fmalar yak\u0131n zamana kadar devam etti\u011fine g\u00f6re yapt\u0131\u011f\u0131 tahribat az de\u011filmi\u015f demek ki\u2026<\/p>\n<p>Ve<\/p>\n<p>K\u00f6y Enstit\u00fclerinde Allahs\u0131zl\u0131k propagandas\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair Avukat Kenan \u00d6ner\u2019in Mahkemede a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 davay\u0131 kazanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ger\u00e7i<\/p>\n<p>Mahkemeye falan gerek yok.<\/p>\n<p>\u00c7evremizde K\u00f6y Enstit\u00fcs\u00fc mezunlar\u0131 hala var.<\/p>\n<p>Birka\u00e7 ki\u015fi ile gerek yapt\u0131\u011f\u0131m g\u00f6r\u00fc\u015fme gerekse g\u00f6zlemlerim neticesinde bunu g\u00f6rd\u00fcm.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bununla ilgili ilk a\u011f\u0131zdan dinledi\u011fim olaylar da var ancak \u015fimdi anlataca\u011f\u0131m olay\u0131 ikinci a\u011f\u0131zdan dinledim.<\/p>\n<p>O y\u0131llarda K\u00f6y Enstit\u00fcs\u00fcnde \u00f6\u011frenci olan bir amcam\u0131z anlat\u0131yor:<\/p>\n<p>\u2018\u2019Bir g\u00fcn tatbiki dersleri g\u00f6rmek i\u00e7in gitti\u011fimizde, \u00f6\u011fretmenimiz bizi toplayarak sohbet etmeye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>\u2018\u2019\u00c7ocuklar!\u2019\u2019 Dedi.<\/p>\n<p>\u2018\u2019Allah var diyorlar ama \u00f6yle bir \u015fey olsayd\u0131 ses verirdi. \u015eimdi beni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n:<\/p>\n<ul>\n<li>\u00d6\u011fretmenim!<\/li>\n<li>Efendim \u00e7ocuklar<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bak\u0131n g\u00f6rd\u00fcn\u00fcz m\u00fc? Ben var\u0131m ve size cevap verdim.<\/p>\n<p>\u015eimdi de Allah\u2019\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n:<\/p>\n<ul>\n<li>Allah! Allah!<\/li>\n<li>Bak\u0131n ses yok. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah yok.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Der demez yerden kapt\u0131\u011f\u0131m sertle\u015fmi\u015f bir toprak topa\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011fretmene f\u0131rlatt\u0131m.<\/p>\n<p>Bunu g\u00f6ren di\u011fer \u00e7ocuklar da ayn\u0131 \u015feyi yap\u0131nca, \u00f6\u011fretmen ka\u00e7maya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>Bu arada \u00f6\u011fretmenin kafas\u0131 falan yar\u0131lm\u0131\u015f kanlar i\u00e7inde kalm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>O g\u00fcnden sonra \u00f6\u011fretmeni okulda g\u00f6rmedik.\u2019\u2019<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Yukarda bahsetti\u011fim diyalogun ayn\u0131s\u0131n\u0131 K\u00f6y Enstit\u00fcs\u00fc mezunu Fikri Yald\u0131zc\u0131 abiden dinlemi\u015ftim.<\/p>\n<p>Ve yine ayn\u0131s\u0131n\u0131<\/p>\n<p>Osman Y\u00fcksel Serdenge\u00e7ti\u2019nin \u2018Bir nesli nas\u0131l Mahvettiler\u2019 adl\u0131 kitab\u0131nda okudum.<\/p>\n<p>Bu \u00fc\u00e7 \u015fah\u0131s<\/p>\n<p>Zaman ve mek\u00e2n olarak birbirinden \u00e7ok uzak olmalar\u0131na ra\u011fmen ayn\u0131 \u015feyi anlat\u0131yorlar.<\/p>\n<p>Neyi?<\/p>\n<ul>\n<li>Allah var m\u0131? \u00c7a\u011f\u0131r\u0131n bakal\u0131m ses verecek mi?<\/li>\n<li>Beni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n!<\/li>\n<li>Evet. Bak\u0131n buraday\u0131m.<\/li>\n<li>Benden bir \u015fey isteyin!<\/li>\n<li>\u00d6\u011fretmenim kalem verin!<\/li>\n<li>Al\u0131n \u00e7ocuklar<\/li>\n<li>Allah\u2019tan isteyin<\/li>\n<li>\u2026.<\/li>\n<li>Yok!<\/li>\n<li>???<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu diyalogu \u00e7ok farkl\u0131 ki\u015filerden duydu\u011fuma g\u00f6re demek ki, tek merkezden y\u00fcr\u00fct\u00fclen ve \u00f6\u011fretmenler g\u00f6rev yerlerine gitmeden ald\u0131klar\u0131 bir \u2018\u00d6zel E\u011fitim\u2019 oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Yani maksatl\u0131 bir proje bu!<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Gelelim di\u011fer meseleye:<\/p>\n<p>K\u0131z ve erkek \u00e7ocuklar k\u00f6ylerden toplan\u0131p herkesten uzak ama birbirleriyle i\u00e7 i\u00e7e\u2026<\/p>\n<p>S\u0131n\u0131flar bir, yemekhaneler bir, yatakhaneler yan yana. Arada bir tane g\u00f6revli gidip geliyor.<\/p>\n<p>\u00dcstelik tatbiki dersler i\u00e7in tarlada, a\u011f\u0131llarda, kovan ba\u015flar\u0131nda vs. ba\u015f ba\u015fa kalma ihtimali \u00e7ok y\u00fcksek.<\/p>\n<p>K\u00f6y Enstit\u00fcs\u00fc mezunu Fikri abiden dinlemi\u015ftim:<\/p>\n<p>\u2018\u2019Hamile kal\u0131p ailesine d\u00f6nme cesareti olmayan gencecik k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n intihar etti\u011fi duyumlar\u0131 kula\u011f\u0131m\u0131za gelmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131\u2019\u2019 diye anlat\u0131r. Ve daha buraya yazmaya gerek g\u00f6rmedi\u011fim bir s\u00fcr\u00fc rezalet.<\/p>\n<p>\u015eik\u00e2yetlerin artmas\u0131 \u00fczerine bu okullar ebediyen kapat\u0131l\u0131yor ama \u00e7ilemiz hen\u00fcz bitmemi\u015f ki, normal okullar K\u00f6y Enstit\u00fclerine \u00e7evirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>1960 DARBES\u0130 ve 19 MAYIS<\/strong><\/p>\n<p>1960 darbesi Laik-Kemalist kesimi yeniden sald\u0131rgan hale getirmi\u015f, bu y\u0131llarda \u2018ruh k\u00f6k\u00fcm\u00fcz\u2019 e sald\u0131r\u0131lar yeniden ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>19 May\u0131s t\u00f6renlerinde gencecik k\u0131z \u00f6\u011frencilere mini etek veya \u015fortlar\u0131yla yapt\u0131r\u0131lan hareketler hep o K\u00f6y Enstit\u00fclerinde tamamlayamad\u0131klar\u0131 hayallerini ger\u00e7ekle\u015ftirme gayretleridir.<\/p>\n<p>Bunun i\u00e7in 19 May\u0131s\u2019tan haftalarca \u00f6nce k\u0131z \u00f6\u011frencilere hava karar\u0131ncaya kadar m\u00fczik e\u015fli\u011finde provalar yapt\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Ne i\u00e7in?<\/p>\n<p>Stadyumlarda herkesin g\u00f6z\u00fc \u00f6n\u00fcnde gencecik k\u0131zlara bir-iki takla att\u0131rmak i\u00e7in.<\/p>\n<p>Yani<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn dertleri \u2018Haya\u2019 perdesini y\u0131rtmak.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc<\/p>\n<p>Yaz\u0131da, e\u011fitimde, dilde tahribat yetmiyor.<\/p>\n<p>Edep, sayg\u0131, namus mefhumunu kald\u0131rmadan yap\u0131lanlar\u0131 yeterli g\u00f6rm\u00fcyorlard\u0131.<\/p>\n<ul>\n<li>Ba\u015fard\u0131lar m\u0131?<\/li>\n<li>Evet!<\/li>\n<li>Netice ald\u0131lar m\u0131?<\/li>\n<li>Hay\u0131r!<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u015e\u00fck\u00fcrler olsun her \u015feyin bitti\u011fini zannetti\u011fimiz bir zamanda yeni bir nesil geliyor.<\/p>\n<p>Yar\u0131nlara daha bir umutla bak\u0131yoruz.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Evet,<\/p>\n<p>Frans\u0131zca Hocas\u0131 Safi Sa\u011flam Hocadan bahsedeyim derken i\u015f buralara kadar geldi.<\/p>\n<p>Safi Hoca Osmanl\u0131 E\u011fitim sisteminin k\u0131r\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131n k\u0131r\u0131nt\u0131s\u0131na yeti\u015fmi\u015f bir hocayd\u0131. Disiplini, \u00f6\u011frencilere ve derse kar\u015f\u0131 ilgi ve alakas\u0131n\u0131 yukarda anlatt\u0131m.<\/p>\n<p>Dedemi de;<\/p>\n<p>Osmanl\u0131 E\u011fitiminde sadece Liseyi bitirmi\u015f,hem de Mardin gibi merkezden uzak \u00fccra bir yerde olmas\u0131na ra\u011fmen ald\u0131\u011f\u0131 e\u011fitimi anlatt\u0131m.<\/p>\n<p>Maksad\u0131m bu iki \u00f6rnekten hareket ederek, bug\u00fcnk\u00fc e\u011fitim sistemimiz ile mukayese etmek.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Emin Batur<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hatayl\u0131yd\u0131. Mardin Lisesinin me\u015fhur Frans\u0131zca hocas\u0131yd\u0131. Ortaokulu okudu\u011fumuz y\u0131llarda hangi yabanc\u0131 dili okuyaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 \u2018tombala\u2019 usul\u00fc ile belirlenirdi. Amcam\u0131n o\u011flu Enver\u2019e de Frans\u0131zca \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Y\u0131l 1966 OSMANLI E\u011e\u0130T\u0130M\u0130 VE DEDEM Safi hoca bir g\u00fcn ev \u00f6devi veriyor. Enver \u00f6devini yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken zorland\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark eden dedem: Ne \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorsun evlad\u0131m? Frans\u0131zca \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum dede! Yapamad\u0131\u011f\u0131n var m\u0131? Yard\u0131m edeyim. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":48521,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"_joinchat":[],"footnotes":""},"categories":[56,38,43],"tags":[],"class_list":["post-10529","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-emin","category-guncel","category-yazarlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10529","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10529"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10529\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/48521"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10529"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10529"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akincilardergisi.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10529"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}